به گزارش "گسترش تولید و تجارت" نشست دو روزه نقش‌آفرینی اتاق‌های بازرگانی کشور در هم‌افزایی مزیت‌های منطقه‌ای و تقویت تاب‌آوری اقتصاد ملی روز شنبه با محوریت ظرفیت‌های کریدور شمال‑جنوب در منطقه آزاد انزلی با حضور نمایندگان ۱۵ اتاق‌ بازرگانی استان‌های تهران، اصفهان، اهواز، آبادان، خرمشهر، ارومیه، مازندران، شهرکرد، گرگان، لرستان، یاسوج، سمنان، زنجان، گیلان و گلستان برگزار شد.

اتاق‌های مشترک ایران و روسیه، ایران و قزاقستان و جمعی از انجمن‌های تخصصی و مدیران دستگاه‌های اجرایی مرتبط نیز در این رویداد حضور داشتند

منطقه آزاد انزلی میزبان روز نخست این اجلاس بود، قاسم رضائیان نایب رئیس اتاق گیلان به عنوان نخستین سخنران زیرساخت‌های استان را زمینه ساز افزایش تراز تجاری دانست و با بیان اینکه وجود بنادر راهبردی انزلی و کاسپین با ظرفیت قابل توجه برای تخلیه و بارگیری، افزایش سهم ایران از تجارت دریای خزر را فراهم کرده است، گفت: زیرساخت های بندری و حمل و نقلی در گیلان این شرایط را مهیا کرده است که تراز تجاری ایران افزایش یابد.وی اظهار کرد:یکی از مهمترین اهداف این نشست بهره‌گیری موثر از ظرفیت بنادر شمالی کشور به ویژه استان گیلان برای توسعه صادرات، واردات و ترانزیت کالا است.

پنج مزیت راهبردی استان گیلان

وی افزود: دسترسی همزمان به دریا، جاده، ریل و مرز زمینی که امکان شکل‌گیری زنجیره کامل لجستیکی و حمل‌ونقل چندوجهی را فراهم کرده است؛ همچنین قرارگیری در مسیر کریدور بین‌المللی شمال-جنوب که زمان و هزینه انتقال کالا میان آسیا، قفقاز، روسیه و اروپا را به شکل چشمگیری کاهش می‌دهد.

واردات از طریق بنادر خزر قیمت کالاهای اساسی را کاهش می‌دهد

پیام باقری نایب‌رییس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران دومین سخنران این نشست نیز بر دسترسی به بازار اوراسیا و قابلیت حمل‌ و نقل ترکیبی تاکید کرد و افزود: واردات از بنادر خزر می‌تواند قیمت تمام شده کالاهای اساسی را کاهش داده و کشور را در برابر اختلالات تجاری مقاوم کند.وی ادامه داد: بنادر شمالی مسیری بسیار مطمئن و مناسب برای توسعه مراودات و مبادلات تجاری و بین‌المللی در کشور است؛ همچنین استان‌های شمالی از ظرفیت‌های قابل توجهی مانند مناطق آزاد و مناطق ویژه اقتصادی تا بنادر قابل قبولی چون کاسپین و بندر انزلی برخوردار است.وی بر دسترسی به بازار اوراسیا و قابلیت حمل‌ونقل ترکیبی، تاکید کرد: این بنادر می‌توانند قیمت تمام شده کالاهای اساسی را کاهش داده و کشور را در برابر اختلالات تجاری مقاوم کند.

بنادر خزر بخشی از سازوکار تامین امنیت اقتصادی

سومین سخنران این اجلاس مصطفی طاعتی مقدم مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی بود که بر نقش راهبردی دریای خزر در شرایط حساس کنونی تجارت جهانی تاکید کرد و افزود: بنادر ایرانی خزر فراتر از زیرساخت حمل‌ونقل بخشی از سازوکار تامین امنیت اقتصادی کشور محسوب می‌شوند.

وی اظهار کرد: تحولات سال‌های اخیر به‌ویژه تغییر مسیر بخشی از تجارت جهانی پس از بحران‌های ژئوپلیتیکی منطقه اوراسیا، نشان داده که اهمیت دریای خزر و بنادر شمالی ایران بیش از گذشته در حال افزایش است.

وی با اشاره به اینکه نظام تجارت جهانی یکی از مهم‌ترین دوره‌های تحول خود را تجربه می‌کند، تصریح کرد: تغییر الگوهای زنجیره تامین، افزایش تنش‌های ژئوپلیتیکی و بازتعریف مسیرهای حمل‌ونقل بین‌المللی، مزیت‌های جغرافیایی را دوباره به عاملی کلیدی برای قدرت اقتصادی کشورها تبدیل کرده است.

طاعتی مقدم ایران را از معدود کشورهایی دانست که در محل تلاقی مهم‌ترین مسیرهای تجاری جهان قرار دارد و اظهار کرد: جمهوری اسلامی ایران در مرکز دو کریدور بزرگ بین‌المللی شمال‑جنوب و شرق‑غرب واقع شده است؛ کریدور شمال‑جنوب، هند را به ایران، دریای خزر، روسیه و شمال اروپا متصل می‌کند و قادر است زمان و هزینه حمل‌ونقل را نسبت به مسیرهای سنتی به میزان چشمگیری کاهش دهد؛ همچنین کریدور شرق‑غرب، شرق آسیا، چین، آسیای مرکزی، قفقاز، ایران، ترکیه و اروپا را به هم متصل می‌کند.

ظرفیت مناسب حمل و نقل دریایی در دریای خزر

نماینده عالی دولت در گیلان افزود: متاسفانه از امکانات موجود درست استفاده نمی‌شود و در دل بحران‌ها و تهدیدها تصمیم می‌گیریم؛ همین موضوع را در تجارت نیز شاهدیم که هم‌اینک هشت رقم کالای اساسی برای واردات نیاز به ثبت سفارش ندارند در صورتی که می توانستیم در شرایط عادی نیز این کار را انجام دهیم.

استاندار گیلان به ظرفیت مناسب حمل و نقل دریایی در دریای خزر اشاره و اضافه کرد: به هر دلیلی تجارت کشور در جنوب کشور شکل گرفته و برای اینکه یک کشتی چینی به سواحل جنوب برسد حداقل ۲۰ روز زمان نیاز است؛ اما ظرفیت کشتی‌ها در دریای خزر بیش از جنوب است و زمان بسیار کمتری نیز نیاز دارد تا به بنادر شمالی کشور برسند.

حق شناس بیان کرد: از سوی دیگر هم‌اینک ۱۰۴ کشتی با پرچم جمهوری اسلامی ایران در دریای خزر فعالیت دارند که این کشتی‌ها در هر نقطه‌ای از این دریا بخواهند، حضور می‌یابند و برای حمل و نقل و همچنین صادرات و واردات کالا هیچ مشکلی ندارند.

استاندار گیلان در ادامه گفت: به هر حال فرصتی به وجود آمده تا حمل و نقل از بنادر جنوب به شمال کشور انتقال یابد که بنادر شمالی کشور این ظرفیت مناسب را دارند و در این خصوص باید موانع تجارت را حذف کنیم و مازاد تولید خود را نیز صادر کنیم.حق شانس اظهار کرد: با توجه به اینکه حدود ۴۵ درصد مرغ کشور را استان‌های گیلان، مازندران و گلستان تولید می‌کنند؛ اگر دان مرغ را از کشورهای حاشیه دریای خزر وارد کنیم، این دان زودتر و ارزان‌تر به دست تولیدکنندگان خواهد رسید.نماینده عالی دولت در گیلان به تکمیل پروژه راه آهن رشت - آستارا نیز اشاره و بیان کرد: زمین‌های مسیر رشت به آستارا خریداری و آزاد شده و پیمانکار در حال آماده سازی زیرساخت‌هاست و انتظار این است که تا سه سال آینده این پروژه به اتمام برسد.

بازدید اعضای اجلاس از بندر کاسپین

در حاشیه برگزاری اجلاس «نقش‌آفرینی اتاق‌های بازرگانی در بهره‌گیری از مزیت‌های منطقه‌ای و تقویت اقتصاد ملی»، جمعی از مدیران ملی، روسای اتاق‌های بازرگانی، فعالان اقتصادی و اعضای هیات های شرکت‌کننده با حضور در مجتمع بندری کاسپین از بخش‌های مختلف این مجموعه بازدید کردند.

در جریان این بازدید، حاضران با آخرین ظرفیت‌های عملیاتی بندر کاسپین، زیرساخت‌های ایجاد شده در حوزه تخلیه و بارگیری کالا، امکانات لجستیکی، اتصال به شبکه ریلی سراسری، ظرفیت‌های حمل‌ونقل ترکیبی و نقش این بندر در توسعه کریدورهای بین‌المللی به ویژه کریدور شمال ـ جنوب آشنا شدند.

مصطفی طاعتی مقدم، رئیس هیات مدیره و مدیرعامل سازمان ضمن تشریح برنامه‌های توسعه‌ای در دست اجرا، گزارشی از اقدامات انجام‌شده برای ارتقای زیرساخت‌های بندری، افزایش ظرفیت‌های ترانزیتی و تسهیل فرآیندهای تجارت و سرمایه‌گذاری ارائه کرد و به سوالات و دیدگاه‌های فعالان اقتصادی و اعضای هیات های حاضر پاسخ داد.

شرکت‌کنندگان در این بازدید با تاکید بر جایگاه راهبردی مجتمع بندری کاسپین، توسعه این مجموعه را یکی از مولفه‌های مهم افزایش سهم ایران در ترانزیت منطقه‌ای و گسترش مبادلات تجاری با کشورهای حوزه اوراسیا و آسیای میانه ارزیابی کردند.

بررسی راهکارهای توسعه مسیرهای تجاری شمال کشور با محوریت منطقه آزاد انزلی

برگزاری پنل تخصصی «الزامات توسعه مسیرهای جایگزین تجارت خارجی در شمال کشور با محوریت نقش منطقه آزاد انزلی در تقویت کریدور شمال ـ جنوب» با حضور مدیران ملی، استانی و فعالان حوزه تجارت، حمل‌ونقل و لجستیک پس از بازدید از مجتمع بندری کاسپین در سالن ابتهاج منطقه آزاد برگزار شد و شرکت‌کنندگان به بررسی راهکارهای توسعه زیرساخت‌های ترانزیتی و افزایش نقش شمال کشور در تجارت بین‌المللی پرداختند.

این پنل تخصصی اسفندیار شاه‌منصوری معاون توسعه اقتصادی و سرمایه‌گذاری دبیرخانه شورای‌عالی مناطق آزاد، مصطفی خانزادی مدیرعامل سازمان منطقه آزاد اروند، تیمور پورحیدری مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان گیلان، حسین یونسی مدیرکل بنادر و دریانوردی استان گیلان، هادی قنبری رئیس گروه مطالعات راه آهن ایران، کامبیز جهانبانی مدیرعامل شرکت کشتیرانی دریای خزر، فرج‌الله معماری و مصطفی اقدم روسای اتاقهای بازرگانی سمنان و گرگان و محمدعلی امامی مدیرکل دفتر آماد و پشتیبانی سازمان توسعه تجارت ایران، دیدگاه‌ها و پیشنهادهای تخصصی خود را درباره توسعه مسیرهای جایگزین تجارت خارجی، تقویت زیرساخت‌های لجستیکی و افزایش سهم کریدور شمال ـ جنوب در مبادلات منطقه‌ای ارائه کردند.

شرکت‌کنندگان در این پنل با تاکید بر ضرورت بهره‌گیری حداکثری از ظرفیت‌های دریای خزر، بنادر شمالی و مناطق آزاد، توسعه حمل‌ونقل ترکیبی، تکمیل زیرساخت‌های ریلی و بندری، تسهیل فرآیندهای گمرکی، تقویت همکاری میان دستگاه‌های اجرایی و حمایت از حضور بخش خصوصی را از مهم‌ترین الزامات ارتقای جایگاه ایران در شبکه‌های ترانزیتی منطقه دانستند.

همچنین نقش منطقه آزاد انزلی به عنوان نخستین منطقه آزاد شمال کشور که از تمامی مودهای حمل‌ونقل شامل دریایی، ریلی، جاده‌ای و هوایی برخوردار است، به عنوان یکی از مهم‌ترین مزیت‌های رقابتی جمهوری اسلامی ایران در توسعه تجارت با کشورهای حوزه اوراسیا، آسیای میانه و شرق آسیا مورد تاکید قرار گرفت.

میزبانی منطقه آزاد انزلی ، نشانه تداوم پویایی اقتصاد کشور است

سعید رحمت زاده، رئیس فراکسیون نظارت بر مناطق آزاد مجلس شورای اسلامی در این پنل برگزاری اجلاس «نقش‌آفرینی اتاق‌های بازرگانی در بهره‌گیری از مزیت‌های منطقه‌ای و تقویت اقتصاد ملی» در منطقه آزاد انزلی را حامل پیام روشنی برای فعالان اقتصادی دانست و گفت: این رویداد نشان می‌دهد که حتی در شرایط حساس کنونی نیز توسعه اقتصادی و تقویت نقش بخش خصوصی همچنان در اولویت نظام حکمرانی کشور قرار دارد.

وی با اشاره به اهمیت برگزاری این اجلاس در منطقه آزاد انزلی اظهار کرد: گردهم آمدن نمایندگان اتاق‌های بازرگانی، مدیران اجرایی و فعالان اقتصادی در چنین شرایطی، بیانگر آن است که اقتصاد کشور با اتکا به ظرفیت‌های داخلی و بخش خصوصی مسیر خود را با قدرت ادامه می‌دهد.

وی با تاکید بر اینکه مردمی‌سازی اقتصاد از مهم‌ترین سیاست‌های کلان کشور است، افزود: سیاست‌های ابلاغی مقام معظم رهبری، قانون برنامه هفتم پیشرفت و رویکردهای اقتصادی دولت همگی بر افزایش نقش بخش خصوصی در فرآیند توسعه تاکید دارند و اتاق‌های بازرگانی می‌توانند به عنوان حلقه اتصال میان دولت و فعالان اقتصادی، نقش موثری در تحقق این هدف ایفا کنند.

مناطق آزاد دروازه راهبردی ارتباط ایران با اتحادیه‌های اقتصادی جهان

اسفندیار شاه‌منصوری معاون توسعه اقتصادی و سرمایه‌گذاری دبیرخانه شورای‌عالی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی نیز در این‌پنل با تاکید بر نقش مناطق آزاد در توسعه تجارت خارجی کشور، گفت: ظرفیت‌های موجود در این مناطق می‌تواند زمینه‌ساز تبدیل ایران به بازیگری موثر در شبکه‌های منطقه‌ای و بین‌المللی تجارت و حمل‌ونقل شود.

وی اظهار کرد: این استان به واسطه دسترسی به دریای خزر و ارتباط با کشورهای همسایه شمالی، از ظرفیت‌های کم‌نظیری برای ایفای نقش در توسعه مبادلات تجاری و تعامل با اتحادیه اقتصادی اوراسیا برخوردار است.

وی با بیان اینکه ارتقای کارایی کریدورهای تجاری کشور نیازمند هماهنگی بیشتر میان دستگاه‌های اجرایی است، افزود: تسهیل فرآیندهای اداری، حذف مقررات دست‌وپاگیر و تکمیل زیرساخت‌های حمل‌ونقل و لجستیکی از مهم‌ترین اقداماتی است که می‌تواند زمینه رونق مسیرهای تجاری و ترانزیتی کشور را فراهم کند.

معاون توسعه اقتصادی و سرمایه‌گذاری دبیرخانه شورای‌عالی مناطق آزاد در پایان بر ضرورت فعال‌سازی همزمان ظرفیت‌های حمل‌ونقلی و ترانزیتی شمال و جنوب کشور تاکید کرد و گفت: استفاده هدفمند از مزیت‌های منطقه‌ای، یکی از مهم‌ترین راهکارهای تقویت اقتصاد ملی و افزایش تاب‌آوری در برابر چالش‌های پیش‌رو خواهد بود.

امضای تفاهم نامه میان مناطق آزاد انزلی و اروند

هم‌زمان با برگزاری اجلاس «نقش‌آفرینی اتاق‌های بازرگانی در بهره‌گیری از مزیت‌های منطقه‌ای و تقویت اقتصاد ملی»، سازمان‌های منطقه آزاد انزلی و اروند با هدف گسترش همکاری‌های مشترک در حوزه‌های اقتصادی، تجاری، سرمایه‌گذاری و لجستیکی، تفاهم‌نامه همکاری مشترکی منعقد کردند.

این تفاهم‌نامه با هدف بهره‌گیری از ظرفیت‌های مکمل دو منطقه آزاد، توسعه تعاملات اقتصادی و تقویت نقش مناطق آزاد در زنجیره‌های تامین و کریدورهای تجاری کشور در حضور اسفندیار شاه منصوری، معاون توسعه اقتصادی و سرمایه گذاری دبیرخانه شورایعالی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی کشور به امضای مصطفی طاعتی‌مقدم، رئیس هیات‌مدیره و مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی و مصطفی خانزادی، رئیس هیئت‌مدیره و مدیرعامل سازمان منطقه آزاد اروند رسید.

بر اساس این سند همکاری، دو طرف در زمینه توسعه مبادلات تجاری، افزایش همکاری‌های لجستیکی و ترانزیتی، تسهیل سرمایه‌گذاری، ایجاد بسترهای مناسب برای حضور فعالان اقتصادی و بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود در مسیرهای تجاری شمال و جنوب کشور همکاری‌های خود را گسترش خواهند داد.

همچنین استفاده از فناوری‌های نوین، توسعه اقتصاد دیجیتال و تجارت هوشمند، حمایت از کسب‌وکارهای نوآور، برگزاری رویدادها و نمایشگاه‌های مشترک و تبادل تجربیات مدیریتی و تخصصی از دیگر محورهای پیش‌بینی شده در این تفاهم‌نامه است.

با توجه به موقعیت راهبردی منطقه آزاد انزلی در شمال کشور و منطقه آزاد اروند در جنوب، این همکاری می‌تواند زمینه‌ساز ایجاد پیوندی موثر میان ظرفیت‌های دو منطقه و تقویت نقش آن‌ها در توسعه کریدورهای بین‌المللی، افزایش حجم تجارت و ارتقای جایگاه ایران در مبادلات منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای باشد.

تفاهم‌نامه همکاری میان دو سازمان همچنین بر هم‌افزایی ظرفیت‌های بخش خصوصی، توسعه زیرساخت‌های تجاری و ایجاد سازوکارهای مشترک برای تسهیل فعالیت‌های اقتصادی تاکید دارد و می‌تواند الگوی مناسبی برای گسترش همکاری‌های بین مناطق آزاد کشور در راستای تحقق اهداف اقتصاد دریامحور و توسعه تجارت خارجی باشد.

سهم تجاری دریای کاسپین باید از ۵ به ۳۰ درصد افزایش یابد

در دومین روز نشست اتاق‌های بازرگانی کشور و در پنل تخصصی با محوریت «بررسی ظرفیت‌ها و الزامات توسعه تجارت شمالی کشور با تاکید و نقش مرز، گمرگ و پایانه ریلی آستارا در تقویت کریدور بین المللی شمال - جنوب، توسعه حمل و نقل ریلی، جاده‌ای و ترکیبی و گسترش همکاری‌های تجاری ایران با روسیه و کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا با محوریت استان های مرزی» که روز یکشنبه در تالار مرکزی رشت برگزار شد، هادی حق‌شناس استاندار گیلان گفت: هم اینک سهم دریای کاسپین در مجموع تجارت کشور پنج درصد است که باید با سند راهبردی دریای کاسپین ۱۴۲۴ به ۳۰ درصد برسد.

وی به سه اجلاس برگزار شده برای دریای کاسپین اشاره کرد و افزود: با توجه به برگزاری این اجلاس‌ها و با تدوین سند راهبردی دریای کاسپین، سهم دریای خزر در مجموع اقتصاد کشور باید به ۳۰ درصد برسد.
وی در ادامه با اشاره به ظرفیت‌های بندر آستارا، بیان کرد: این شهرستان سه مرز خروجی دارد و از اهمیت زیادی در حوزه تجارت برخوردار است.

گسترش روابط روسیه با ایران

«سرگئی آزاروف» سرکنسول فدراسیون روسیه در رشت نیز در این پنل با بیان اینکه راه اندازی کریدور شمال - جنوب روابط دو کشور را روز به روز بیشتر خواهد کرد، گفت: روابط ایران و روسیه در حال گسترش است و کریدوری که در گیلان تکمیل می‌شود، ظرفیتی برای بیشتر شدن همکاری‌ها میان تهران و مسکو است.وی اظهار کرد: ایران و روسیه مراودات خوبی دارند بر این اساس راه اندازی کریدور شمال - جنوب اهمیت بسزایی دارد.در پایان این نشست تفاهم نامه همکاری میان اتاق های بازرگانی گیلان و اتاق‌های بازرگانی استان‌های مرزی کشور امضاء شد.

منبع: ایرنا