ارتباط فناوری با افزایش بهره وری در صنعت فولاد
بهره وری از مولفه های کلیدی صنایع محسوب می شود؛ چون رقابت پذیری به اندازه زیادی بستگی به بهبود آن دارد. این نوشتار بدنبال بررسی و شناسایی عوامل موثر بر بهره وری صنعت فولاد سازی کشور (به عنوان یک صنعت منبع محور و مبتنی بر منابع طبیعی) است. به طور کلی بهره وری در هر واحد اقتصادی ( اعم از بنگاه، صنعت و کشور) در گروی دو مولفه مهم است: 1- تغییرات فنی که بیانگر پیشرفت در فناوری تولید است و موجب میگردد تا بهرهوری واحد اقتصادی افزایش یابد. 2-کارایی فنی که نشان می دهد یک واحد اقتصادی چه اندازه میتواند با کاهش مصرف نهادههای تولید، به اندازه قبل تولید کند.
به گزارش "گسترش تولید و تجارت" کارایی فنی متاثر از چندین مولفه مانند کارایی مقیاس است که نشان میدهد که یک واحد اقتصادی با تغییر مقیاس تولید، چه اندازه میتواند بر بهرهوری خود بیفزاید. شناسایی عوامل موثر بر بهرهوری به سیاستگذاران کمک میکند درجه اهمیت هر یک از مولفهها را بر بهرهوری این صنعت سنجیده و براساس امکانات دردسترس به تقویت مولفههای اولویتدار بپردازد.
نکات کلیدی:
بر اساس مطالعه صورت گرفته در موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی به روش برنامه ریزی خطی، تغییرات سالانه شاخص بهرهوری صنعت فولادسازی کشور شامل بنگاههای «فولاد خراسان»، «فولاد خوزستان»، «فولاد مبارکه» و «ذوبآهن اصفهان» طی دوره 93-1390 به تفکیک اجزای اثرگذار بر آن، ارائه شده است.
نتایج نشان میدهد متوسط رشد بهرهوری سالانه کل عوامل تولید طی دوره 93-1390 معادل 4 درصد بوده که عمدتاً ناشی از رشد تغییرات فنی (با متوسط رشد سالانه 2.5 درصد) و سپس تغییرات کارایی فنی (با متوسط رشد سالانه 1.6 درصد) میباشد. بر این اساس میتوان نتیجه گرفت:
1- بهبود فناوری (که با تغییرات فنی نشان داده شده است) نقش کلیدی و اصلی در بهبود بهرهوری صنعت فولاد کشور داشته است.
2- عمده تغییرات کارایی فنی ناشی از تغییرات کارایی مقیاس (با متوسط رشد 1.2 درصد) بوده است و سایر عوامل مانند بهبود سیستم مدیریتی و ..... نقش کمرنگتری دارند.
در پایان خاطر نشان میسازد بهمنظور افزایش قدرت رقابتپذیری صنعت فولاد، بهبود فناوری و افزایش مقیاس تولید دو عامل کلیدی است که میبایست به آن توجه جدی صورت گیرد.
منبع: شاتا