اولویتهای پژوهشی باید بر اساس نیاز جامعه، صنعت و دولت تعیین شود
رئیس پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) با اشاره به ظرفیت دادههای پایاننامهها و رسالهها تاکید کرد که برای تعیین اولویتهای پژوهشی، صرفاً نباید به تعداد مطالعات انجامشده توجه کرد، بلکه باید نیازهای پاسخدادهنشده جامعه، صنعت و دولت را نیز در نظر گرفت.
به گزارش "گسترش تولید و تجارت" بررسی دادههای انباشتهشده از پایاننامهها و رسالهها میتواند تصویری دقیقتر از وضعیت پژوهش در کشور ارائه دهد؛ اینکه چه موضوعاتی بارها مطالعه شدهاند؟ کدام حوزهها در حال رشد هستند؟ و چه زمینههایی کمتر مورد توجه قرار گرفتهاند؟
پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) با در اختیار داشتن دادههای پایاننامهها و رسالهها و ارائه خدماتی مانند مشابهتیابی و همانندجویی، از جمله مهمترین منابع برای بررسی موضوعات پژوهشی پرتکرار است. اما آیا میتوان از این دادهها فراتر از جلوگیری از تکرار، برای سنجش روندهای پژوهشی و کمک به تعیین اولویتهای تحقیقاتی متناسب با نیازهای جامعه، صنعت و دولت استفاده کرد؟ در گفتگو با محمد حسنزاده؛ متخصص علم اطلاعات و دانششناسی و رئیس پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) به این موضوع پرداخت که آیا پرداختن به پژوهشهای تکراری بیفایدهاند؟ و چگونه میتوان حوزههای پژوهشی اشباع شده را شناسایی کرد؟
آیا پژوهش های جدید می توانند به حل مسائل جدید کمک کنند؟
محمد حسنزاده؛ متخصص علم اطلاعات و دانششناسی و رئیس پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) گفت:پژهش جلوگیری کننده نداریم ، ممکن است یک پژوهشی تکرار ی باشد اما هنوز لازم باشد . وی در ادامه افزود: مثلا پژوهشی را در یک استان انجام دادند الان همان پژوهش در استان دیگر انجام می شود یا 5 سال بعد همون پژوهش با هدف یافته های جدید انجام شود . بنابراین در این حالت فقط اعلام می کنیم که این عنوان مشابه دارد یا ندارد اگر مشابه دارد کدام عناوین هستند و واگذار می کنیم به تیم پژوهش شامل استاد راهنما ، مدیر پژوهش، شورای پژوهش. و از آنها می خواهیم که تصمیم بگیرند که آیا این کار تکراری لازم هست انجام دهند یا خیر .
حسن در ادامه خاطر نشان کرد : بر اساس مطالعاتی که گاهی به صورت پایش وضعیت داریم متوجه می شویم چه حوزه هایی خیلی با تواتر و تکرار در حال پردازش و بررسی قرار می گیرند. که در اینجا به دانشگاه ها نامه هایی را ارسال می کنیم که این حوزه ها کمتر مورد توجه قرار گرفته اند .
آیا به این نامه ها توجه هم می شود ؟
وی در پاسخ به این سوال گفت : بله توجه می کنند زیرا متعاقب این نامه ها این موضوعات در پیشنهاد های قبلی مورد توجه قرار گرفته اند یا در روی سایت دانشگاه ها قرار می گیرند و در جاهای مختلف مورد استفاده قرار می گیرد .
دغدغه ی اصلی ما در اشباه یک حوزه یا عدم اشباه آن باید عرضه و تقاضا باشد
عرضه و تقاضا زمان یاتفاق می افتد که دانشگاه خودش را بیشتر به سمت جامعه و دولت نزدیک کند . و آنچه که دولت صنعت و جامعه نیاز دارد را دریافت کند.یعنی هم تدریس دانشگاه ، هم پژوهش دانشگاه یعنی آموزش و پژوهش دانشگاه باید معطوف به نیازمندی های صنعت ، جامعه و دولت باشد. در این حالت ممکنه حوزه ای اشباه شده باشد ولی هنوز نیاز در دولت ، جامعه یا صنعت هنوز پاسخ داده نشده باشد. همچنان باید این روند ادامه یابد تا زمانی که آن نیاز برآورده شود.
منبع: ایسنا
